Al-Muddaththir

يَـٰٓأَيُّهَا ٱلْمُدَّثِّرُ

Yaaaʹayyuhal Muddas̤s̤ir!

ئه‌ی ئه‌و که‌سه‌ی خۆت پێچاوه‌ته‌وه‌، ئه‌ی محمد صلی الله علیه وسلم

قُمْ فَأَنذِرْ

Q̣um faʹañẓir!

هه‌سته‌و خه‌ڵکی بێداربکه‌ره‌وه (ڕاستیه‌کان ڕوون بکه‌ره‌وه‌).

وَرَبَّكَ فَكَبِّرْ

Wa-Rabbaka fakabbir!

په‌روه‌ردگارت به گه‌وره ناوببه (الله اکبر، با دروشمت بێت، مه‌زنی ئه‌و زاته ڕوون بکه‌ره‌وه‌).

وَثِيَابَكَ فَطَهِّرْ

Wa-s̤iyaabaka faṭahhir!

پۆشاکت (دڵ و ده‌روونت، ڕه‌فتارت، هه‌ر هه‌مووی) خاوێن بکه (خۆت و شوێنکه‌وتووانت).

وَٱلرُّجْزَ فَٱهْجُرْ

Warrujza fahjur!

به‌رده‌وام به له‌سه‌ر واز هێنان له گوناه.

وَلَا تَمْنُن تَسْتَكْثِرُ

Wa-laa tamnuñ tastaks̤ir.

منه‌تیش مه‌که (به‌سه‌ر که‌سدا) چاکه‌و به‌خشینه‌کانت به‌زۆر مه‌زانه له کاتێکدا به‌ته‌مای زیاتر بیت.

وَلِرَبِّكَ فَٱصْبِرْ

Wa-li-Rabbika faṣbir!

هه‌وڵ بده له‌به‌ر خاترو ڕێزی په‌روه‌ردگارت خۆگرو ئارامگربه‌.

فَإِذَا نُقِرَ فِى ٱلنَّاقُورِ

Faʹiẓaa nuq̣ira fin naaq̣oor.

جا کاتێك فوو ده‌کرێت به (صور) داو ده‌زگای تایبه‌تی لێ ده‌درێت.

فَذَٰلِكَ يَوْمَئِذٍ يَوْمٌ عَسِيرٌ

Faẓaalika Yawmaʹiẓiñy Yawmun ʻAseer,―

ئه‌و ڕۆژه ڕۆژێکی زۆر گران و سه‌خته (که به‌سه‌ر دانیشتوانی زه‌ویدا دێت).

عَلَى ٱلْكَـٰفِرِينَ غَيْرُ يَسِيرٍ

ʻAlal kaafireena g̣ayru yaseer.

له‌سه‌ر کافران هیچ ئاسان نی یه (به‌ڵکو زۆر سه‌غڵه‌تیان ده‌کات).

ذَرْنِى وَمَنْ خَلَقْتُ وَحِيدًا

Ẓarnee wa-man khalaq̣tu wa-ḥeedaa!―

واز له من و ئه‌و که‌سه بهێنه که به‌ته‌نهایی (تاقانه‌) دروستم کردووه (هیچی نه‌بوو، که وه‌لیدی کوڕی موغه‌یره‌یه‌).

وَجَعَلْتُ لَهُۥ مَالًا مَّمْدُودًا

Wa-jaʻaltu lahoo maalam mamdoodaa,

له‌وه‌ودوا ماڵ و سامانی زۆرو زه‌به‌نده‌م پێبه‌خشی.

وَبَنِينَ شُهُودًا

Wa-baneena shuhoodaa!―

چه‌نده‌ها کوڕو نه‌وه‌ش که هه‌میشه ئاماده‌ن له نزیکیدا.

وَمَهَّدتُّ لَهُۥ تَمْهِيدًا

Wa-mahhattu lahoo tamheedaa!

له هه‌موو که‌ل و په‌ل و نازو نیعمه‌تێك به‌هره‌وه‌رم کرد.

ثُمَّ يَطْمَعُ أَنْ أَزِيدَ

S̤umma yaṭ-maʻu ʹan ʹazeed;―

له پاش ئه‌وه‌ش به‌ته‌مایه بۆی زیاتر بکه‌م.

كَلَّآ ۖ إِنَّهُۥ كَانَ لِـَٔايَـٰتِنَا عَنِيدًا

Kallaa! ʹinnahoo kaana liʹAayaatinaa ʻaneedaa!

نه‌خێر، به‌ڕاستی ئه‌و به‌رامبه‌ر فه‌رمانه‌کانی ئێمه هه‌ر سه‌رکه‌ش و که‌لله ڕه‌ق و سه‌رسه‌خته‌.

سَأُرْهِقُهُۥ صَعُودًا

Saʹurhiq̣uhoo ṣaʻoodaa!

ئه‌وسا سزای سه‌ختی پێ ئه‌چێژم.

إِنَّهُۥ فَكَّرَ وَقَدَّرَ

ʹInnahoo fakkara wa-q̣addar;―

به‌ڕاستی ئه‌و بیری کرده‌وه‌و په‌یامه‌که‌ی هه‌ڵسه‌نگاند (به‌ڵام به‌هه‌ڵه‌).

فَقُتِلَ كَيْفَ قَدَّرَ

Faq̣utila kayfa q̣addar!―

به‌کوشت چێ و سه‌ره‌و نگوون بێت، چۆن هه‌ڵسه‌نگاندنێکی کرد.

ثُمَّ قُتِلَ كَيْفَ قَدَّرَ

S̤umma q̣utila kayfa q̣addar!―

پاشان هه‌ر به‌کوشت بچێت بۆ خۆی و هه‌ڵسه‌نگاندنێك که کردی بۆ قورئان.

ثُمَّ نَظَرَ

S̤umma naz̤̣ar;

ئینجا بیری لێ کرده‌وه‌و ورد بۆوه‌و ته‌ماشای ده‌وروبه‌ری کرد.

ثُمَّ عَبَسَ وَبَسَرَ

S̤umma ʻabasa wa-basar;

ئینجا ناوچاوی هێنایه‌وه یه‌ك (وه‌ك یه‌کێك به‌قووڵی بیربکاته‌وه‌) ڕه‌ش داگیرسا.

ثُمَّ أَدْبَرَ وَٱسْتَكْبَرَ

S̤umma ʹadbara wastakbar;

پاشان ڕووی وه‌رگێڕاو خۆی به‌زلزانی.

فَقَالَ إِنْ هَـٰذَآ إِلَّا سِحْرٌ يُؤْثَرُ

Faq̣aala ʹin haaẓaaa ʹillaa siḥruñy yuʹs̤ar;

به‌هه‌موو عه‌قڵیه‌وه وتی!! ئه‌م قورئانه جگه جادوو نه‌بێت که وه‌رده‌گیرێت هیچی تر نی یه‌!!...

إِنْ هَـٰذَآ إِلَّا قَوْلُ ٱلْبَشَرِ

ʹIn haaẓaaa ʹillaa q̣awlul bashar!

ئه‌مه هه‌ر قسه‌ی به‌شه‌ره و هیچی تر نی یه‌؟!

سَأُصْلِيهِ سَقَرَ

Saʹuṣleehi Saq̣ar!

(ئه‌و بێ ویژدانه به‌سه‌ریه‌وه ناچێت) ده‌بێت بیگه‌یه‌نمه ناو دۆزه‌خ.

وَمَآ أَدْرَىٰكَ مَا سَقَرُ

Wa-maaa ʹadraaka maa- saq̣ar?

جا تۆ نازانیت دۆزه‌خ چیه‌...

لَا تُبْقِى وَلَا تَذَرُ

Laa- tubq̣ee wa-laa taẓar!―

هیچ ئه‌ندامێك ناهێڵێته‌وه‌و ده‌ست هه‌ڵناگرێت...

لَوَّاحَةٌ لِّلْبَشَرِ

Lawwaaḥatul lilbashar!―

پێستیان هه‌ڵده‌قرچێنێت و ڕه‌شی ده‌کات و ده‌ری ده‌خات.

عَلَيْهَا تِسْعَةَ عَشَرَ

ʻAlayhaa tisʻata ʻashar.

نۆزده فریشته سه‌رپه‌رشتی دۆزه‌خ ده‌که‌ن.

وَمَا جَعَلْنَآ أَصْحَـٰبَ ٱلنَّارِ إِلَّا مَلَـٰٓئِكَةً ۙ وَمَا جَعَلْنَا عِدَّتَهُمْ إِلَّا فِتْنَةً لِّلَّذِينَ كَفَرُوا۟ لِيَسْتَيْقِنَ ٱلَّذِينَ أُوتُوا۟ ٱلْكِتَـٰبَ وَيَزْدَادَ ٱلَّذِينَ ءَامَنُوٓا۟ إِيمَـٰنًا ۙ وَلَا يَرْتَابَ ٱلَّذِينَ أُوتُوا۟ ٱلْكِتَـٰبَ وَٱلْمُؤْمِنُونَ ۙ وَلِيَقُولَ ٱلَّذِينَ فِى قُلُوبِهِم مَّرَضٌ وَٱلْكَـٰفِرُونَ مَاذَآ أَرَادَ ٱللَّهُ بِهَـٰذَا مَثَلًا ۚ كَذَٰلِكَ يُضِلُّ ٱللَّهُ مَن يَشَآءُ وَيَهْدِى مَن يَشَآءُ ۚ وَمَا يَعْلَمُ جُنُودَ رَبِّكَ إِلَّا هُوَ ۚ وَمَا هِىَ إِلَّا ذِكْرَىٰ لِلْبَشَرِ

Wa-maa jaʻalnaaa ʹAṣḥaaban naari ʹillaa malaaaʹikatañw wa-maa jaʻalnaa ʻiddatahum ʹillaa fitnatal lillaẓeena kafaroo liyastayq̣inal laẓeena ʹootul Kitaaba wa-yazdaadal laẓeena ʹaamanooo ʹeemaanañw Walaa yartaabal laẓeena ʹootul Kitaaba wal-Muʹminoona wa-liyaq̣oolal laẓeena fee q̣uloobihim maraḍuñw walkaafiroona maaẓaaa ʹaraadal laahu bihaaẓaa mas̤alaa? Kaẓaalika yuḍillul laahu mañy yashaaaʹu wa-yahdee mañy yashaaaʹ. Wa-maa yaʻlamu junooda Rabbika ʹillaa Hoo. Wa-maa hiya ʹillaa ẓikraa lil-bashar.

جا ئێمه وه‌نه‌بێت کار گوزارانی دۆزه‌خمان له که‌سانی تر جگه له فریشته به‌دی هێنابێت، ئه‌و ژماره‌یه‌شمان ته‌نها بۆ تاقیکردنه‌وه دیاری کردووه بۆ ئه‌وانه‌ی که بێ باوه‌ڕ بوون، هه‌روه‌ها بۆ ئه‌وه‌ی ئه‌وانه‌ی کتێبیان پێدراوه دڵنیابن له ڕاستی ئه‌م قورئانه (چونکه له ته‌ورات و ئینجیلدا ئه‌و باسه هه‌یه‌) و بۆ ئه‌وه‌ش که ئیمانداران زیاتر باوه‌ڕیان دامه‌زراو بێت و ئه‌وانه‌ش که کتێبیان پێدراوه ئیماندارانیش حه‌ق نیه تووشی دوو دڵی ببن، با ئه‌وانه‌ی دڵ و ده‌روونیان نه‌خۆشه له دووڕووه‌کان و بێ باوه‌ڕان هه‌ر بۆ خۆیان قسه بکه‌ن و بڵێن: نیازی خوا چی یه به‌م ژماره‌یه‌؟ به‌و شێوه‌یه باسکرا خوا هه‌ر که‌سێکی بوێت گومڕای ده‌کات، هه‌ر که‌سێکیشی بوێت ڕێنموویی ده‌کات، که‌س ژماره‌ی سه‌ربازانی په‌روه‌ردگارت نازانێت جگه له زاتی خۆی، ئه‌و ئایه‌ت و فه‌رموودانه ته‌نها په‌ندو ئامۆژگارین بۆ ئاده‌می.

كَلَّا وَٱلْقَمَرِ

Kallaa wal-Q̣amar,

نه‌خێر، سوێند به مانگ (ئه‌و خه‌ڵکه چاك هه‌ستی پێ ناکه‌ن).

وَٱلَّيْلِ إِذْ أَدْبَرَ

Wallayli ʹiẓ ʹadbar,

به شه‌ویش کاتێك که تێ په‌ڕی (زۆربه‌یان باوه‌ڕیان به قیامه‌ت نیه‌).

وَٱلصُّبْحِ إِذَآ أَسْفَرَ

Waṣ-Ṣubḥi ʹiẓaaa ʹasfar,―

به به‌ره‌به‌یان کاتێك که خۆی ده‌نوێنێت.. (زۆربه‌ی خه‌ڵکی غافڵه‌)

إِنَّهَا لَإِحْدَى ٱلْكُبَرِ

ʹInnahaa laʹiḥdal kubar,

به‌ڕاستی_سه‌قه‌ر_ یه‌کێکه له شته سامناك و گه‌وره‌کان.

نَذِيرًا لِّلْبَشَرِ

Naẓeeral lilbashar,―

بۆ ترساندنی سه‌رجه‌م خه‌ڵکانه‌.

لِمَن شَآءَ مِنكُمْ أَن يَتَقَدَّمَ أَوْ يَتَأَخَّرَ

Limañ shaaaʹa miñkum ʹañy yataq̣addama ʹaw yataʹakhkhar;

جا ئیتر ئه‌وه‌ی ده‌یه‌وێت با به‌ره‌و پێش بچێت (پێشبڕکێ بکات له چاکه‌کاریدا) یان خۆی دوا بخات (له‌و بواره‌دا).

كُلُّ نَفْسٍۭ بِمَا كَسَبَتْ رَهِينَةٌ

Kullu nafsim bimaa kasabat raheenah,

چونکه له قیامه‌تدا هه‌موو که‌س بارمته‌ی ده‌ستپێشکه‌ری خۆیه‌تی (کرده‌وه‌کانی دێنه‌وه ڕێی).

إِلَّآ أَصْحَـٰبَ ٱلْيَمِينِ

ʹIllaaa ʹAṣḥaabal yameen.

جگه له ده‌سته‌ی ڕاستان و ئیماندارانی کرده‌وه چاك.

فِى جَنَّـٰتٍ يَتَسَآءَلُونَ

Fee Jannaatiñy yatasaaaʹaloon

له‌ناو به‌هه‌شته‌کاندان و پرسیار ده‌که‌ن له یه‌کتر...

عَنِ ٱلْمُجْرِمِينَ

ʻAnil mujrimeen:

له باره‌ی تاوانبارانه‌وه‌...

مَا سَلَكَكُمْ فِى سَقَرَ

Maa- salakakum fee Saq̣ar?

ئه‌وه چی بوو ئێوه‌ی ڕاپێچی دۆزه‌خ کرد؟!

قَالُوا۟ لَمْ نَكُ مِنَ ٱلْمُصَلِّينَ

Q̣aaloo lam naku minal Muṣalleen;

به که‌ساسیه‌وه ده‌ڵێن: ئێمه له نوێژگه‌ران نه‌بووین...

وَلَمْ نَكُ نُطْعِمُ ٱلْمِسْكِينَ

Wa-lam naku nuṭʻimul miskeen;

خۆراکمان به هه‌ژاران نه‌ده‌به‌خشی...

وَكُنَّا نَخُوضُ مَعَ ٱلْخَآئِضِينَ

Wa-kunnaa nakhooḍu maʻal khaaaʹiḍeen;

ئێمه له‌گه‌ڵ ده‌م درێژو بێ ئابڕووه‌کاندا قسه‌ی خۆمان ده‌کردو له بابه‌تی ئه‌وانمان ده‌گوت و ڕه‌خنه‌ی بێ جێمان ده‌گرت له گه‌ڵیان ڕۆده‌چووین.

وَكُنَّا نُكَذِّبُ بِيَوْمِ ٱلدِّينِ

Wa-kunnaa nukaẓẓibu bi-Yawmid Deen

ئێمه بڕوامان به ڕۆژی پاداشت نه‌بوو.

حَتَّىٰٓ أَتَىٰنَا ٱلْيَقِينُ

Ḥattaaa ʹataanal yaq̣een.

هه‌تا مردن یه‌خه‌ی پێگرتن و ڕۆژگاری ته‌مه‌نمان کۆتایی هات.

فَمَا تَنفَعُهُمْ شَفَـٰعَةُ ٱلشَّـٰفِعِينَ

Famaa tañfaʻuhum shafaaʻatush shaafiʻeen.

که‌واته ئیتر تکای تکاکاران سوودیان پێ ناگه‌یه‌نێت.

فَمَا لَهُمْ عَنِ ٱلتَّذْكِرَةِ مُعْرِضِينَ

Famaa lahum ʻanit taẓkirati muʻriḍeen,

باشه‌، ئه‌وه بۆچی له یادخستنه‌وه پشت هه‌ڵده‌که‌ن و ڕوو وه‌رده‌گێڕن.

كَأَنَّهُمْ حُمُرٌ مُّسْتَنفِرَةٌ

Kaʹannahum ḥumurum mustañfirah,

ده‌ڵێی گه‌له گوێدرێژی کێوین و ده‌سڵه‌مێنه‌وه‌...

فَرَّتْ مِن قَسْوَرَةٍۭ

Farrat miñ q̣aswarah!

له ترسی شێر هه‌ڵهاتوون...

بَلْ يُرِيدُ كُلُّ ٱمْرِئٍ مِّنْهُمْ أَن يُؤْتَىٰ صُحُفًا مُّنَشَّرَةً

Bal yureedu kullum riʹim minhum ʹañy yuʹtaa ṣuḥufam munashsharah!

به‌ڵکو هه‌ریه‌ك له‌وان ده‌یه‌وێت له ئاسمانه‌وه چه‌نده‌ها نامه‌ی کراوه‌ی بۆ بێت؟

كَلَّا ۖ بَل لَّا يَخَافُونَ ٱلْـَٔاخِرَةَ

Kaallaa! Bal laa- yakhaafoonal ʹAakhirah.

نه‌خێر ئه‌وانه به‌هیچ شتێك داناچڵه‌کێن به‌ڵکو له دواڕۆژ ناترسن.

كَلَّآ إِنَّهُۥ تَذْكِرَةٌ

Kallaaa ʹinnahoo taẓkirah:

نه‌خێر ئه‌وانه به‌سه‌ریانه‌وه ناچێت، چونکه ئه‌و قورئانه ئامۆژگاریه‌.

فَمَن شَآءَ ذَكَرَهُۥ

Famañ shaaaʹa ẓakarah!

جا ئه‌وه‌ی ده‌یه‌وێت با یادی بگرێت و شوێنی بکه‌وێت (چه‌ندی توانی له‌به‌ری بکات).

وَمَا يَذْكُرُونَ إِلَّآ أَن يَشَآءَ ٱللَّهُ ۚ هُوَ أَهْلُ ٱلتَّقْوَىٰ وَأَهْلُ ٱلْمَغْفِرَةِ

Wa-maa yaẓkuroona ʹillaaa ʹañy yashaaaʹal laah: Huwa ʹAhlut taq̣waa wa-ʹAhlul Mag̣firah.

جا ئه‌و خه‌ڵکه یاداوه‌ری وه‌رناگرێت و بیر له‌م ڕاستیانه ناکاته‌وه مه‌گه‌ر ویستی خوای له‌سه‌ر بێت (که له‌گه‌ڵ ویستی ئینسانه به‌خته‌وه‌ره‌کاندا یه‌ك ده‌که‌وێت) جا هه‌ر ئه‌و زاته‌ش شایسته‌ی ئه‌وه‌یه که خه‌ڵکی حسابی بۆ بکه‌ن و له خه‌شمی بترسن و هه‌ر ئه‌ویش له خۆی گرتووه که لێخۆشبوو بێت (له ئیماندارانی گوناهبار، کاتێك ته‌وبه ده‌که‌ن).