Al-Qalam

نٓ ۚ وَٱلْقَلَمِ وَمَا يَسْطُرُونَ

NOOON. WALQ̣ALAMI wa-maa yasṭuroon,―

نٓ قَلَم جو قسم آھي ۽ اُن جو به جيڪي لکندا آھن.

مَآ أَنتَ بِنِعْمَةِ رَبِّكَ بِمَجْنُونٍ

Maaa ʹañta biniʻmati Rabbika bimajnoon.

ته تون پنھنجي پالڻھار جي فضل سان ڪو چريو نه آھين.

وَإِنَّ لَكَ لَأَجْرًا غَيْرَ مَمْنُونٍ

Wa-ʹinna laka laʹAjran g̣ayra mamnoon:

۽ بيشڪ تولاءِ اڻ کٽ ثواب آھي.

وَإِنَّكَ لَعَلَىٰ خُلُقٍ عَظِيمٍ

Wa-ʹinnaka laʻalaa khuluq̣in ʻaz̤̣eem.

۽ بيشڪ تون وڏي خُلق تي آھين.

فَسَتُبْصِرُ وَيُبْصِرُونَ

Fasatubṣiru wa-yubṣiroon,

پوءِ سگھوئي ڏسندين ۽ اُھي (به) ڏسندا.

بِأَييِّكُمُ ٱلْمَفْتُونُ

Biʹayyikumul maftoon.

ته اوھان مان ڪير چريو آھي.

إِنَّ رَبَّكَ هُوَ أَعْلَمُ بِمَن ضَلَّ عَن سَبِيلِهِۦ وَهُوَ أَعْلَمُ بِٱلْمُهْتَدِينَ

ʹInna Rabbaka Huwa ʹaʻlamu bimañ ḍalla ʻañ Sabeelih: wa-Huwa ʹAʻlamu bil-Muhtadeen.

بيشڪ تنھنجو پالڻھار ئي انھيءَ کي تمام چڱي طرح ڄاڻندڙ آھي جيڪو سندس واٽ کان گمراھ ٿيو، ۽ اھو سنئين واٽ ويندڙن کي به تمام چڱي طرح ڄاڻندڙ آھي.

فَلَا تُطِعِ ٱلْمُكَذِّبِينَ

Falaa tuṭiʻil mukaẓẓibeen.

تنھنڪري ڪوڙ ڀائيندڙن جو چيو نه مڃ.

وَدُّوا۟ لَوْ تُدْهِنُ فَيُدْهِنُونَ

Waddoo law tudhinu fayudhinoon.

اُھي گھرندا آھن ته جيڪڏھن نرمي ڪرين ته اُھي به نرمي ڪن.

وَلَا تُطِعْ كُلَّ حَلَّافٍ مَّهِينٍ

Wa-laa tuṭiʻ kulla ḥallaafim maheen,

۽ تون سڀڪنھن وڏي قسميءَ خوار جو چيو نه مڃ.

هَمَّازٍ مَّشَّآءٍۭ بِنَمِيمٍ

Hammaazim mashshaaaʹim binameem,

(جو) گھڻو عيب لائيندڙ چغلي ھڻندڙ گھمندڙ.

مَّنَّاعٍ لِّلْخَيْرِ مُعْتَدٍ أَثِيمٍ

Mannaaʻil lilkhayri muʻtadin ʹas̤eem,

خير کان جھليندڙ حد کان لنگھيل گنھگار.

عُتُلٍّۭ بَعْدَ ذَٰلِكَ زَنِيمٍ

ʻUtullim baʻda ẓaalika zaneem,―

بدعادتو اِن سڀنيءَ کانپوءِ (حرامي (به) ھجي.

أَن كَانَ ذَا مَالٍ وَبَنِينَ

ʹAñ kaana ẓaa maaliñwwa baneen.

انھي ڪري جو مال ۽ اولاد وارو آھي.

إِذَا تُتْلَىٰ عَلَيْهِ ءَايَـٰتُنَا قَالَ أَسَـٰطِيرُ ٱلْأَوَّلِينَ

ʹIẓaa tutlaa ʻalayhi ʹAayaatunaa q̣aala ʹAsaaṭeerul ʹAwwaleen!

جڏھن وٽس اسان جون آيتون پڙھجن (تڏھن) چوي ته اڳين جون آکاڻيون آھن.

سَنَسِمُهُۥ عَلَى ٱلْخُرْطُومِ

Sanasimuhoo ʻalal khurṭoom!

سگھوئي کيس سونڍ تي داغ ڏينداسون.

إِنَّا بَلَوْنَـٰهُمْ كَمَا بَلَوْنَآ أَصْحَـٰبَ ٱلْجَنَّةِ إِذْ أَقْسَمُوا۟ لَيَصْرِمُنَّهَا مُصْبِحِينَ

ʹInnaa balawnaahum kamaa balawnaaa ʹAṣḥaabal Jannah, ʹiẓ ʹaq̣samoo layaṣrimunnahaa muṣbiḥeen,

بيشڪ اسان ھنن کي (اھڙي طرح) آزمايو جھڙي طرح باغ وارن کي آزمايو ھوسون، جڏھن قسم کنيائون ته سويرو (ئي) اُن پوک کي ضرور لُڻندا (سين).

وَلَا يَسْتَثْنُونَ

Wa-laa yastas̤noon.

۽ اِنشاءَالله نه چيائون.

فَطَافَ عَلَيْهَا طَآئِفٌ مِّن رَّبِّكَ وَهُمْ نَآئِمُونَ

Faṭaafa ʻalayhaa ṭaaaʹifum mir Rabbika wa-hum naaaʹimoon.

پوءِ تنھنجي پالڻھار (جي پار) کان اُن (باغ) تي ھڪ (اھڙي) بلا پلٽي ۽ اُھي (اڃا) سمھيل ئي ھوا.

فَأَصْبَحَتْ كَٱلصَّرِيمِ

Faʹaṣbaḥat kaṣṣareem.

جو (اُھو) ناڙ وانگر ٿي پيو.

فَتَنَادَوْا۟ مُصْبِحِينَ

Fatanaadaw muṣbiḥeen,

پوءِ سويرو ھڪ ٻئي کي سڏڻ لڳا.

أَنِ ٱغْدُوا۟ عَلَىٰ حَرْثِكُمْ إِن كُنتُمْ صَـٰرِمِينَ

ʹAnig̣ doo ʻalaa ḥars̤ikum ʹiñ kuñtum ṣaarimeen.

جيڪڏھن اوھين لاباري ڪرڻ وارا آھيو ته پوءِ پنھنجي پوک تي سويرو ھلو.

فَٱنطَلَقُوا۟ وَهُمْ يَتَخَـٰفَتُونَ

Fañṭalaq̣oo wa-hum yatakhaafatoon―

پوءِ اُھي ھليا ۽ ھڪ ٻئي کي ھوريان چوڻ لڳا.

أَن لَّا يَدْخُلَنَّهَا ٱلْيَوْمَ عَلَيْكُم مِّسْكِينٌ

ʹAl laa yadkhulannahal yawma ʻalaykum miskeen.

ته (جئن) ھن (پوک) ۾ اڄ اوھان وٽ ڪو مسڪين اندر اچي نه سگھي.

وَغَدَوْا۟ عَلَىٰ حَرْدٍ قَـٰدِرِينَ

Wa-g̣adaw ʻalaa ḥardiñ q̣aadireen.

۽ (پنھنجي گمان ۾) بخل (جي نيت) تي سگھارا ٿي سويرو پھتا.

فَلَمَّا رَأَوْهَا قَالُوٓا۟ إِنَّا لَضَآلُّونَ

Falammaa raʹawhaa q̣aalooo ʹinnaa laḍaaalloon:

پوءِ جنھن مھل اُن (پوک) کي ڏٺائون (ته) چيائون ته بيشڪ اسين رستو ڀليل آھيون.

بَلْ نَحْنُ مَحْرُومُونَ

Bal naḥnu maḥroomoon!

(نه نه!) بلڪ اسين بي نصيب (ٿيل) آھيون.

قَالَ أَوْسَطُهُمْ أَلَمْ أَقُل لَّكُمْ لَوْلَا تُسَبِّحُونَ

Q̣aala ʹawsaṭuhum ʹalam ʹaq̣ul lakum law-laa tusabbiḥoon?

سندن چڱي (مڙس) چيو ته اوھان کي نه چيو ھومِ ڇا ته الله جي پاڪائي ڇونه ٿا بيان ڪريو؟

قَالُوا۟ سُبْحَـٰنَ رَبِّنَآ إِنَّا كُنَّا ظَـٰلِمِينَ

Q̣aaloo Subḥaana Rabbinaaa ʹinnaa kunnaa z̤̣aalimeen!

چيائون ته (اسين) پنھنجي پالڻھار جي پاڪائي بيان ڪريون ٿا ۽ بيشڪ (انھي نيت ڪري) ظالم ھواسون.

فَأَقْبَلَ بَعْضُهُمْ عَلَىٰ بَعْضٍ يَتَلَـٰوَمُونَ

Faʹaq̣bala baʻḍuhum ʻalaa baʻḍiñy yatalaawamoon.

پوءِ ھڪ ٻئي کي ملامت ڪندڙ ٿي ھڪڙن ٻـين ڏانھن مھاڙ ڪئي.

قَالُوا۟ يَـٰوَيْلَنَآ إِنَّا كُنَّا طَـٰغِينَ

Q̣aaloo yaa-waylanaaa ʹinnaa kunnaa ṭaag̣een!

چوڻ لڳا ته ويل اسان لاءِ بيشڪ اسين حد کان لنگھندڙ ھواسون.

عَسَىٰ رَبُّنَآ أَن يُبْدِلَنَا خَيْرًا مِّنْهَآ إِنَّآ إِلَىٰ رَبِّنَا رَٰغِبُونَ

ʻAsaa Rabbunaaa ʹañy yubdilanaa khayram minhaaa ʹinnaaa ʹilaa Rabbinaa raag̣iboon!

مانَ اسان جو پالڻھار اسان کي ھن کان ڀلو (ٻيو باغ) بدلو ڏئي بيشڪ اسين پنھنجي پالڻھار ڏانھن اُميد رکندڙ آھيون.

كَذَٰلِكَ ٱلْعَذَابُ ۖ وَلَعَذَابُ ٱلْـَٔاخِرَةِ أَكْبَرُ ۚ لَوْ كَانُوا۟ يَعْلَمُونَ

Kaẓaalikal ʻAẓaab; wa-laʻAẓaabul ʹAakhirati ʹakbar. Law kaanoo yaʻlamoon!

ائين ئي آفت (پوڻي) آھي، ۽ بيشڪ آخرت جو عذاب تمام وڏو آھي، ارمان! جيڪڏھن سمجھن ھا.

إِنَّ لِلْمُتَّقِينَ عِندَ رَبِّهِمْ جَنَّـٰتِ ٱلنَّعِيمِ

ʹInna lil-Muttaq̣eena ʻiñda Rabbihim Jannatin Naʻeem.

بيشڪ پرھيزگارن لاءِ سندن پالڻھار وٽ نعمت جا باغ آھن.

أَفَنَجْعَلُ ٱلْمُسْلِمِينَ كَٱلْمُجْرِمِينَ

ʹAfanajʻalul Muslimeena kalmujrimeen?

مسلمانن کي گنھگارن جھڙو ڪنداسون ڇا؟

مَا لَكُمْ كَيْفَ تَحْكُمُونَ

Maa- lakum? kayfa taḥkumoon?

اوھان کي ڇا ٿيو آھي؟ ڪھڙو ٺھراءُ ٿا ڪيو؟

أَمْ لَكُمْ كِتَـٰبٌ فِيهِ تَدْرُسُونَ

ʹAm lakum Kitaabuñ feehi tadrusoon―

اوھان وٽ ڪو ڪتاب آھي ڇا جنھن ۾ (ھيءَ ڳالھ) پڙھندا آھيو.

إِنَّ لَكُمْ فِيهِ لَمَا تَخَيَّرُونَ

ʹInna lakum feehi lamaa takhayyaroon?

ته بيشڪ جيڪي اوھين پسند ڪندا آھيو سو آخرت ۾ اوھان لاءِ ھوندو.

أَمْ لَكُمْ أَيْمَـٰنٌ عَلَيْنَا بَـٰلِغَةٌ إِلَىٰ يَوْمِ ٱلْقِيَـٰمَةِ ۙ إِنَّ لَكُمْ لَمَا تَحْكُمُونَ

ʹAm lakum ʹAymaanun ʻalaynaa baalig̣atun ʹilaa Yawmil Q̣iyaamati ʹinna lakum lamaa taḥkumoon?

اوھان جا اسان جي ذمي (ھن ڳالھ جا) ڪي پڪا انجام ٿيل آھن ڇا جو اُنھن جو قيامت تائين حُڪم ھلندو ته بيشڪ جيڪو ٺھراءُ ڪريو ٿا سو اوھان لاءِ آھي.

سَلْهُمْ أَيُّهُم بِذَٰلِكَ زَعِيمٌ

Salhum ʹayyuhum̃ biẓaalika zaʻeem!

(اي پيغمبر) مشرڪن کان پڇ ته انھن مان ڪير ھن (ڳالھ) جو ذمي وار آھي.

أَمْ لَهُمْ شُرَكَآءُ فَلْيَأْتُوا۟ بِشُرَكَآئِهِمْ إِن كَانُوا۟ صَـٰدِقِينَ

ʹAm lahum shurakaaaʹu fal-yaʹtoo bishurakaaaʹihim ʹiñ kaanoo ṣaadiq̣een!

انھن (مشرڪن) کي (ھن ڳالھ ۾) ڪي شريڪ آھن ڇا؟ جيڪڏھن سچا آھن ته جڳائين ته پنھنجي شريڪن کي (مدد لاءِ) آڻين.

يَوْمَ يُكْشَفُ عَن سَاقٍ وَيُدْعَوْنَ إِلَى ٱلسُّجُودِ فَلَا يَسْتَطِيعُونَ

Yawma yukshafu ʻañ saaq̣iñw wayudʻawna ʹilas sujoodi falaa yastaṭeeʻoon,―

جنھن ڏينھن پنّي جي تجلّي ٿيندي ۽ اُنھن کي سجدي ڏانھن سڏبو پوءِ نه ڪري سگھندا.

خَـٰشِعَةً أَبْصَـٰرُهُمْ تَرْهَقُهُمْ ذِلَّةٌ ۖ وَقَدْ كَانُوا۟ يُدْعَوْنَ إِلَى ٱلسُّجُودِ وَهُمْ سَـٰلِمُونَ

Khaashiʻatan ʹabṣaaruhum tarhaq̣uhum ẓillah: wa-q̣ad kaanoo yudʻawna ʹilas sujoodi wa-hum saalimoon.

انھن جون اکيون جھڪيون ھونديون. (۽) کين خواري وٺي ويندي، ۽ بيشڪ اُنھن کي سجدي ڏانھن سڏبو ھو حالانڪ اُھي چڱا ڀلا (به) ھوا.

فَذَرْنِى وَمَن يُكَذِّبُ بِهَـٰذَا ٱلْحَدِيثِ ۖ سَنَسْتَدْرِجُهُم مِّنْ حَيْثُ لَا يَعْلَمُونَ

Faẓarnee wa-mañy yukaẓẓibu bihaaẓal Ḥadees̤: sanastadrijuhum min ḥays̤u laa- yaʻlamoon.

پوءِ (اي پيغمبر) مون کي ۽ انھيءَ کي جو ھن (قرآن جي) ڳالھ کي ڪوڙ ڀائيندو آھي ڇڏي ڏي، (اسين) انھن کي درجي بدرجي (اُتان دوزخ ۾) ڇڪينداسون جتان اُھي نه ڄاڻندا.

وَأُمْلِى لَهُمْ ۚ إِنَّ كَيْدِى مَتِينٌ

Wa-ʹumlee lahum: ʹinna kaydee mateen.

انھن کي مُھلت ڏيان ٿو، بيشڪ منھنجي رِٿ پڪي آھي.

أَمْ تَسْـَٔلُهُمْ أَجْرًا فَهُم مِّن مَّغْرَمٍ مُّثْقَلُونَ

ʹAm tasʹaluhum ʹajrañ fahum mim mag̣ramim mus̤q̣aloon?

انھن کان ڪو اجورو گھرندو آھين ڇا جنھنڪري (ان) چٽيءَ کان ڳوري بار آھن.

أَمْ عِندَهُمُ ٱلْغَيْبُ فَهُمْ يَكْتُبُونَ

ʹAm ʻiñdahumul G̣aybu fahum yaktuboon?

(يا) انھن وٽ ڪو ڳجھ (جو علم) آھي ڇا جو اھي لکندا آھن.

فَٱصْبِرْ لِحُكْمِ رَبِّكَ وَلَا تَكُن كَصَاحِبِ ٱلْحُوتِ إِذْ نَادَىٰ وَهُوَ مَكْظُومٌ

Faṣbir li-Ḥukmi Rabbika wa-laa takuñ ka-Ṣaaḥibil Ḥoot. ʹIẓ naadaa wa-huwa makz̤̣oom.

پوءِ (تون) پنھنجي پالڻھار جي حُڪم (اچڻ) تائين صبر ڪر ۽ مڇيءَ واري (يونس) وانگر نه ھُج، جڏھن دانھن ڪيائين ۽ اُھو ڏک ۾ ڀرجي ويو ھو.

لَّوْلَآ أَن تَدَٰرَكَهُۥ نِعْمَةٌ مِّن رَّبِّهِۦ لَنُبِذَ بِٱلْعَرَآءِ وَهُوَ مَذْمُومٌ

Law-laaa ʹañ tadaarakahoo Niʻmatum mir Rabbihee lanubiẓa bilʻaraaaʹi wa-huwa maẓmoom.

جيڪڏھن کيس سندس پالڻھار جي طرفان رحمت نه پھچي ھا ته ضرور سُڃ ۾ اڇليو وڃي ھا ۽ اُھو بڇڙي حال ھجي ھا.

فَٱجْتَبَـٰهُ رَبُّهُۥ فَجَعَلَهُۥ مِنَ ٱلصَّـٰلِحِينَ

Fajtabaahu Rabbuhoo fajaʻalahoo minaṣ Ṣaaliḥeen.

پوءِ سندس پالڻھار کيس نوازيو ۽ صالحن مان ڪيائينس.

وَإِن يَكَادُ ٱلَّذِينَ كَفَرُوا۟ لَيُزْلِقُونَكَ بِأَبْصَـٰرِهِمْ لَمَّا سَمِعُوا۟ ٱلذِّكْرَ وَيَقُولُونَ إِنَّهُۥ لَمَجْنُونٌ

Wa-ʹiñy yakaadul laẓeena kafaroo layuzliq̣oonaka biʹabṣaarihim lammaa samiʻuẓ Ẓikra wa-yaq̣ooloona ʹinnahoo lamajnoon!

۽ بيشڪ ڪافر جڏھن قرآن ٻڌندا آھن (تڏھن) توکي پنھنجن (تکين) اکين سان ٿيڙڻ تي آھن ۽ چوندا آھن ته بيشڪ ھي (پيغمبر) چريو آھي.

وَمَا هُوَ إِلَّا ذِكْرٌ لِّلْعَـٰلَمِينَ

Wa-maa huwa ʹillaa Ẓikrul lilʻAalameen.

۽ (حقيقت ۾) ھي (قرآن) ته جھانن لاءِ نصيحت آھي.