An-Najm

وَٱلنَّجْمِ إِذَا هَوَىٰ

Wan-NAJMI ʹiẓaa hawaa,―

سوگند به ستاره چون فرود افتد،

مَا ضَلَّ صَاحِبُكُمْ وَمَا غَوَىٰ

Maa- ḍalla Ṣaaḥibukum wa-maa g̣awaa,

(که) یار شما (= محمد صلی الله علیه وسلم) گمراه نشده و راه را گم نکرده است،

وَمَا يَنطِقُ عَنِ ٱلْهَوَىٰٓ

Wa-maa yañṭiq̣u ʻanil hawaa.

و از روی هوای نفس سخن نمی‌گوید.

إِنْ هُوَ إِلَّا وَحْىٌ يُوحَىٰ

ʹIn huwa ʹillaa Waḥyuñy yooḥaa:

این نیست جز آنچه به او وحی می‌شود (و بجز وحی چیزی نمی‌گوید).

عَلَّمَهُۥ شَدِيدُ ٱلْقُوَىٰ

ʻAllamahoo Shadeedul Q̣uwaa,―

(فرشته‌ای) بس نیرومند (= جبرئیل) او را تعلیم داده است،

ذُو مِرَّةٍ فَٱسْتَوَىٰ

Ẓoo Mirratiñ fastawaa,

(همان فرشتۀ) نیرومندی که آنگاه راست و درست (به شکل حقیقی فرا رویش) ایستاد.

وَهُوَ بِٱلْأُفُقِ ٱلْأَعْلَىٰ

Wa-huwa bil-ʹufuq̣il ʹaʻlaa:

در حالی‌که او در افق اعلی (آسمان) بود.

ثُمَّ دَنَا فَتَدَلَّىٰ

S̤umma danaa fatadallaa,

سپس (جبرئیل) نزدیک شد، آنگاه فرو آمد (و نزدیک‌تر شد).

فَكَانَ قَابَ قَوْسَيْنِ أَوْ أَدْنَىٰ

Fakaana Q̣aaba q̣awsayni ʹaw ʹadnaa.

پس (فاصلۀ او با پیامبر) به قدر دو کمان یا کمتر بود.

فَأَوْحَىٰٓ إِلَىٰ عَبْدِهِۦ مَآ أَوْحَىٰ

Faʹawḥaaa ʹilaa ʻAbdihee maaa ʹawḥaa.

آنگاه (الله) آنچه را باید وحی می‌کرد، به بنده‌اش وحی نمود.

مَا كَذَبَ ٱلْفُؤَادُ مَا رَأَىٰٓ

Maa- kaẓabal fuʹaadu maa- raʹaa.

قلب (پیامبر) آنچه را دید، دروغ نگفت.

أَفَتُمَـٰرُونَهُۥ عَلَىٰ مَا يَرَىٰ

ʹAfatumaaroonahoo ʹalaa maa- yaraa?

آیا با او دربارۀ آنچه می‌بیند مجادله می‌کنید؟!.

وَلَقَدْ رَءَاهُ نَزْلَةً أُخْرَىٰ

Wa-laq̣ad raʹaahu nazlatan ʹukhraa,

و به راستی بار دیگر (نیز) او را دید [ جبرئیل علیه السلام را در صورت حقیقی، در حالی‌که ششصد بال داشت دیدند. (صحیح بخاری و تفسیر ابن کثیر)].

عِندَ سِدْرَةِ ٱلْمُنتَهَىٰ

ʻIñda Sidratil muñtahaa:

نزد «سدرة المنتهی» [ درخت سدر عظیمی که در آسمان هفتم است و علم هیچ کس از آن فراتر نرود. (تفسیر طبری)].

عِندَهَا جَنَّةُ ٱلْمَأْوَىٰٓ

ʻIñdahaa Jannatul Maʹwaa.

که «جَنَّةُ الْمَأْوَىٰ» نزد آن (درخت) است.

إِذْ يَغْشَى ٱلسِّدْرَةَ مَا يَغْشَىٰ

ʹIẓ yag̣shas Sidrata maa- yag̣shaa!

چون (درخت) «سدره» را چیزی (= نوری) پوشاند.

مَا زَاغَ ٱلْبَصَرُ وَمَا طَغَىٰ

Maa- zaag̣al baṣaru wa-maa ṭag̣aa!

چشم (پیامبر) خطا نکرد و (از حد) در نگذشت.

لَقَدْ رَأَىٰ مِنْ ءَايَـٰتِ رَبِّهِ ٱلْكُبْرَىٰٓ

Laq̣ad raʹaa min ʹAayaati Rabbihil Kubraa!

به راستی (او) پاره‌ای از نشانه‌های بزرگ پروردگارش را دید [ این آیه دربارۀ معراج پیامبر صلی الله علیه وسلم می‌باشد که رسول الله صلی الله علیه وسلم با روح و جسد به آسمان‌ها رفتند. (اختصار از صحیح بخاری شماره .].

أَفَرَءَيْتُمُ ٱللَّـٰتَ وَٱلْعُزَّىٰ

ʹAfaraʹaytumul Laata wal-ʻUzzaa,

آیا «لات» و «عزّی» را دیده‌اید؟!

وَمَنَوٰةَ ٱلثَّالِثَةَ ٱلْأُخْرَىٰٓ

Wa-Manaatas̤ s̤aalis̤atal ʹukhraa?

و «منات» (بت) سومی بی‌ارزش را؟.

أَلَكُمُ ٱلذَّكَرُ وَلَهُ ٱلْأُنثَىٰ

ʹA-lakumuẓ ẓakaru wa-lahul ʹuñs̤aa?

آیا شما را پسر باشد و او را دختر؟

تِلْكَ إِذًا قِسْمَةٌ ضِيزَىٰٓ

Tilka ʹiẓañ q̣ismatuñ ḍeezaa!

در این صورت، این تقسیمی غیر عادلانه است.

إِنْ هِىَ إِلَّآ أَسْمَآءٌ سَمَّيْتُمُوهَآ أَنتُمْ وَءَابَآؤُكُم مَّآ أَنزَلَ ٱللَّهُ بِهَا مِن سُلْطَـٰنٍ ۚ إِن يَتَّبِعُونَ إِلَّا ٱلظَّنَّ وَمَا تَهْوَى ٱلْأَنفُسُ ۖ وَلَقَدْ جَآءَهُم مِّن رَّبِّهِمُ ٱلْهُدَىٰٓ

ʹIn hiya ʹillaaa ʹasmaaaʹuñ sammaytumoohaaa ʹañtum wa-ʹaabaaaʹukum maaa ʹañzalal laahu bihaa miñ sulṭaan. ʹIñy yattabiʻoona ʹillaz̤̣ z̤̣anna wa-maa tahwal ʹañfus!- Walaq̣ad jaaaʹahum mir Rabbihimul Hudaa!

این‌ها چیزی جز نام‌هایی نیست که شما و پدارن‌تان بر آن‌ها گذاشته‌اید و الله دلیلی بر (صدق مدعی شما) نازل نکرده است. آن‌ها جز از گمان (های بد و بی‌اساس) و هوای نفس پیروی نمی‌کنند، در حالی‌که هدایت از (سوی) پروردگارشان برای آن‌ها آمده است.

أَمْ لِلْإِنسَـٰنِ مَا تَمَنَّىٰ

ʹAm lil-ʹiñsaani maa- tamannaa?

آیا انسان هر چه آرزو کند برایش میسّر است؟!

فَلِلَّهِ ٱلْـَٔاخِرَةُ وَٱلْأُولَىٰ

Falillahil ʹAakhiratu wal-ʹoolaa.

پس آخرت و دنیا از آنِ الله است.

۞ وَكَم مِّن مَّلَكٍ فِى ٱلسَّمَـٰوَٰتِ لَا تُغْنِى شَفَـٰعَتُهُمْ شَيْـًٔا إِلَّا مِنۢ بَعْدِ أَن يَأْذَنَ ٱللَّهُ لِمَن يَشَآءُ وَيَرْضَىٰٓ

Wa-kam mim malakiñ fis samaawaati laa- tug̣nee shafaaʻatuhum shayʹan ʹillaa mim baʻdi ʹañy yaʹẓanal laahu limañy yashaaaʹu wa-yarḍaa.

و چه بسیار فرشتگانی که در آسمان‌ها هستند که شفاعت آن‌ها هیچ سودی نمی‌بخشد، مگر پس از آنکه الله برای هرکس که بخواهد اجازه دهد و راضی باشد.

إِنَّ ٱلَّذِينَ لَا يُؤْمِنُونَ بِٱلْـَٔاخِرَةِ لَيُسَمُّونَ ٱلْمَلَـٰٓئِكَةَ تَسْمِيَةَ ٱلْأُنثَىٰ

ʹInnal laẓeena laa- yuʹminoona bil-ʹAakhirati layusammoonal malaaaʹikata tasmiyatal ʹuñs̤aa.

بی‌گمان کسانی‌که به آخرت ایمان ندارند، فرشتگان را به نام دختران نام‌گذاری می‌کنند.

وَمَا لَهُم بِهِۦ مِنْ عِلْمٍ ۖ إِن يَتَّبِعُونَ إِلَّا ٱلظَّنَّ ۖ وَإِنَّ ٱلظَّنَّ لَا يُغْنِى مِنَ ٱلْحَقِّ شَيْـًٔا

Wa-maa lahum̃ bihee min ʻilm. ʹIñy yattabiʻoona ʹillaz̤̣ z̤̣ann: wa-ʹinnaz̤̣ z̤̣anna laa- yug̣nee minal Ḥaq̣q̣i shayʹaa.

و آن‌ها به آن هیچ دانشی ندارند، جز از گمان (بی‌اساس) پیروی نمی‌کنند، و یقیناً گمان (انسان را) از (شناخت) حق بی‌نیاز نمی‌کند.

فَأَعْرِضْ عَن مَّن تَوَلَّىٰ عَن ذِكْرِنَا وَلَمْ يُرِدْ إِلَّا ٱلْحَيَوٰةَ ٱلدُّنْيَا

Faʹaʻriḍ ʻam mañ tawallaa ʻañ ẓikrinaa wa-lam yurid ʹillal ḥayaatad dunyaa.

پس (ای پیامبر) از کسی‌که از ذکر ما روی می‌گرداند، و جز زندگی (مادی) دنیا را نخواهد، اعراض کن.

ذَٰلِكَ مَبْلَغُهُم مِّنَ ٱلْعِلْمِ ۚ إِنَّ رَبَّكَ هُوَ أَعْلَمُ بِمَن ضَلَّ عَن سَبِيلِهِۦ وَهُوَ أَعْلَمُ بِمَنِ ٱهْتَدَىٰ

Ẓaalika mablag̣uhum minal ʻilm. ʹInna Rabbaka Huwa ʹaʻlamu bimañ ḍalla ʻañ sabeelihee wa-Huwa ʹaʻlamu bimanih tadaa.

این آخرین حد دانش آن‌هاست، بی‌گمان پروردگار تو به کسانی‌که از راه او گمراه شده‌اند داناتر است، و او (نیز) به کسانی‌که هدایت یافتند داناتر است.

وَلِلَّهِ مَا فِى ٱلسَّمَـٰوَٰتِ وَمَا فِى ٱلْأَرْضِ لِيَجْزِىَ ٱلَّذِينَ أَسَـٰٓـُٔوا۟ بِمَا عَمِلُوا۟ وَيَجْزِىَ ٱلَّذِينَ أَحْسَنُوا۟ بِٱلْحُسْنَى

Walillaahi maa- fis samaawaati wa-maa fil ʹarḍi liyajziyal laẓeena ʹasaaaʹoo bimaa ʻamiloo wa-yajziyal laẓeena ʹaḥsanoo bilḥusnaa.

و آنچه در آسمان‌ها و آنچه در زمین است از آنِ الله است تا کسانی را که (کار) بد کردند به (سبب) آنچه کرده‌اند کیفر دهد، و کسانی را که نیکوکاری کردند با (بهشت) نیکو پاداش دهد.

ٱلَّذِينَ يَجْتَنِبُونَ كَبَـٰٓئِرَ ٱلْإِثْمِ وَٱلْفَوَٰحِشَ إِلَّا ٱللَّمَمَ ۚ إِنَّ رَبَّكَ وَٰسِعُ ٱلْمَغْفِرَةِ ۚ هُوَ أَعْلَمُ بِكُمْ إِذْ أَنشَأَكُم مِّنَ ٱلْأَرْضِ وَإِذْ أَنتُمْ أَجِنَّةٌ فِى بُطُونِ أُمَّهَـٰتِكُمْ ۖ فَلَا تُزَكُّوٓا۟ أَنفُسَكُمْ ۖ هُوَ أَعْلَمُ بِمَنِ ٱتَّقَىٰٓ

ʹAllaẓeena yajtaniboona kabaaaʹiral ʹis̤mi walfawaaḥisha ʹillal lamam,― ʹinna Rabbaka Waasiʻul Mag̣firah. Huwa ʹaʻlamu bikum ʹiz ʹañshaʹakum minal ʹarḍi wa-ʹiz ʹañtum ʹajinnatuñ fee buṭooni ʹummahaatikum. Falaa tuzakkooo ʹañfusakum: Huwa ʹaʻlamu bimanit taq̣aa.

(همان) کسانی‌که از گناهان کبیره و اعمال زشت ـ جز گناهان صغیره ـ دوری می‌کنند بی‌گمان پروردگار تو گسترده آمرزش است، و او نسبت به شما داناتر است، هنگامی‌که شما را از زمین پدید آورد، و هنگامی‌که شما در شکم مادران‌تان بصورت جنین‌هایی بودید، پس خودتان را نستائید (و پاک نشمارید) او به کسانی‌که پرهیزکاری نمودند داناتر است.

أَفَرَءَيْتَ ٱلَّذِى تَوَلَّىٰ

ʹAfaraʹaytal laẓee tawallaa,

آیا دیده‌ای کسی را که (از حق) روی گرداند؟!

وَأَعْطَىٰ قَلِيلًا وَأَكْدَىٰٓ

Wa-ʹaʻṭaa q̣aleelañw waʹakdaa?

و اندکی (مال) بخشید و (سپس سنگدل شد و) خود داری کرد.

أَعِندَهُۥ عِلْمُ ٱلْغَيْبِ فَهُوَ يَرَىٰٓ

ʹAʻiñdahoo ʻilmul g̣aybi fahuwa yaraa?

آیا نزد او علم غیب است پس او (همه چیز را) می‌بیند؟!

أَمْ لَمْ يُنَبَّأْ بِمَا فِى صُحُفِ مُوسَىٰ

ʹAm lam yunabbaʹ bimaa fee Ṣuḥufi Moosaa.

یا از آنچه در صحیفه‌های موسی بوده، آگاه نشده است؟!

وَإِبْرَٰهِيمَ ٱلَّذِى وَفَّىٰٓ

Wa-ʹIbraaheemal laẓee waffaa?―

و (نیز آنچه در صحیفه‌های) ابراهیم، همان کسی‌که وفا دار بود؟!

أَلَّا تَزِرُ وَازِرَةٌ وِزْرَ أُخْرَىٰ

ʹAllaa taziru waaziratuñw wizra ʹukhraa;

که هیچ کس بار گناه دیگری را بر دوش نمی‌کشد.

وَأَن لَّيْسَ لِلْإِنسَـٰنِ إِلَّا مَا سَعَىٰ

Wa-ʹal laysa lil-ʹiñsaani ʹillaa maa- saʻaa;

و اینکه برای انسان (بهره‌ای) جز آنچه سعی کرده، نیست.

وَأَنَّ سَعْيَهُۥ سَوْفَ يُرَىٰ

Wa-ʹanna saʻyahoo sawfa yuraa;

و اینکه به زودی (حاصل) تلاش و سعی او دیده خواهد شد.

ثُمَّ يُجْزَىٰهُ ٱلْجَزَآءَ ٱلْأَوْفَىٰ

S̤umma yujzaahul jazaaa ʹal-ʹawfaa;

سپس او به پاداشی تمام (و کافی) پاداش داده خواهد شد،

وَأَنَّ إِلَىٰ رَبِّكَ ٱلْمُنتَهَىٰ

Wa-ʹanna ʹilaa Rabbikal Muñtahaa;

و یقیناً بازگشت (همۀ امور) به سوی پروردگار توست.

وَأَنَّهُۥ هُوَ أَضْحَكَ وَأَبْكَىٰ

Wa-ʹannahoo Huwa ʹaḍḥaka wa-ʹabkaa;

و اینکه او خنداند و گریاند.

وَأَنَّهُۥ هُوَ أَمَاتَ وَأَحْيَا

Wa-ʹannahoo Huwa ʹamaata wa-ʹaḥyaa;

و اینکه او میراند و زنده کرد.

وَأَنَّهُۥ خَلَقَ ٱلزَّوْجَيْنِ ٱلذَّكَرَ وَٱلْأُنثَىٰ

Wa-ʹannahoo khalaq̣az zawjayniẓ ẓakara wal-ʹuñs̤aa,

و اینکه او دو جفت نر و ماده آفرید.

مِن نُّطْفَةٍ إِذَا تُمْنَىٰ

Min nuṭfatin ʹiẓaa tumnaa;

از نطفه‌ای چون (در رحم) ریخته شود.

وَأَنَّ عَلَيْهِ ٱلنَّشْأَةَ ٱلْأُخْرَىٰ

Wa-ʹanna ʻalayhin Nashʹatal ʹUkhraa;

و اینکه پدید آوردن بار دیگر بر (عهدۀ) او (= الله) است.

وَأَنَّهُۥ هُوَ أَغْنَىٰ وَأَقْنَىٰ

Wa-ʹannahoo Huwa ʹag̣naa wa-ʹaq̣naa;

و اینکه اوست که بی‌نیاز کرد و سرمایه بخشید.

وَأَنَّهُۥ هُوَ رَبُّ ٱلشِّعْرَىٰ

Wa-ʹannahu Huwa Rabbush Shiʻraa;

و اینکه اوست که پروردگار (ستاره) «شعری» است. [ستارۀ شعری در زمان جاهلیت پرستیده می‌شد بدین خاطر الله آن را ذکر نموده است. (تفسیر ابن کثیر و تفسیر سعدی).]

وَأَنَّهُۥٓ أَهْلَكَ عَادًا ٱلْأُولَىٰ

Wa-ʹannahooo ʹahlaka ʻAadanil ʹOolaa,

و اینکه اوست که «عاد نخستین» را هلاک کرد.

وَثَمُودَا۟ فَمَآ أَبْقَىٰ

Wa-S̤amooda famaaa ʹabq̣aa,

و (نیز) «ثمود» را (هلاک کرد) پس (کسی را) باقی نگذاشت.

وَقَوْمَ نُوحٍ مِّن قَبْلُ ۖ إِنَّهُمْ كَانُوا۟ هُمْ أَظْلَمَ وَأَطْغَىٰ

Wa-q̣awma Nooḥim miñ q̣ablu ʹinnahum kaanoo hum ʹaz̤̣lama wa-ʹaṭg̣aa;

(و (همچنین) قوم نوح را پیش از آن (هلاک نمود). بی‌گمان آن‌ها از همه ظالم‌تر و سرکش‌تر بودند.

وَٱلْمُؤْتَفِكَةَ أَهْوَىٰ

Wal-muʹtafikata ʹahwaa,

و (شهرهای) مؤتفکه (= قوم لوط) را زیر و رو (و نابود) کرد.

فَغَشَّىٰهَا مَا غَشَّىٰ

Fag̣ashshaahaa maa- g̣ashshaa.

پس آن‌ها را با آنچه سزاوار بودند از عذاب سنگین و دردناک پوشانید.

فَبِأَىِّ ءَالَآءِ رَبِّكَ تَتَمَارَىٰ

Fabiʹayyi ʹaalaaaʹi Rabbika tatamaaraa?

پس (ای انسان نا سپاس) به کدامیک از نعمت‌های پروردگارت شک داری؟!

هَـٰذَا نَذِيرٌ مِّنَ ٱلنُّذُرِ ٱلْأُولَىٰٓ

Haaẓaa Naẓeerum minan nuẓuril ʹoolaa!

این (پیامبر) هشدار دهنده‌ای از (قبیل) هشدار دهندگان پیشین است.

أَزِفَتِ ٱلْـَٔازِفَةُ

ʹAzifatil ʹAazifah:

قیامت نزدیک شده است.

لَيْسَ لَهَا مِن دُونِ ٱللَّهِ كَاشِفَةٌ

Laysa lahaa miñ doonil laahi kaashifah.

و هیچ کس جز الله آشکارش نکند (و نتواند سختی‌های آن را دفع کند).

أَفَمِنْ هَـٰذَا ٱلْحَدِيثِ تَعْجَبُونَ

ʹAfamin haaẓal ḥadees̤i taʻjaboon?

آیا از این سخن تعجب می‌کنید؟!

وَتَضْحَكُونَ وَلَا تَبْكُونَ

Wa-taḍḥakoona wa-laa tabkoon,―

و می‌خندید و نمی‌گریید؟!

وَأَنتُمْ سَـٰمِدُونَ

Wa-ʹañtum saamidoon?

و شما همواره در غفلت (و هوسرانی) هستید.

فَٱسْجُدُوا۟ لِلَّهِ وَٱعْبُدُوا۟ ۩

Fasjudoo lillaahi waʻbudoo!

پس (همه) برای الله سجده کنید، و او را بپرستید.